tovarchiUzum Marketda FBO, FBS va DBS: farqi nimada va qaysi birini tanlash
Sxemani to‘g‘ri tanlasangiz, ortiqcha jarimalar va saqlash haqini to‘lamay sotasiz. Uchala sxemaning asosiy farqi shunda: tovar kimning omborida turadi va uni xaridorga kim yetkazadi. Quyida Uzum qo‘llanmasidagi qoidalar va qaysi holatda qaysi sxema qulayligini ko‘rsatamiz.
Qisqa javob: uchta sxema bitta jadvalda
| FBO | FBS | DBS | |
|---|---|---|---|
| Tovar qayerda turadi | Uzum omborida | Sizning omboringizda | Sizning omboringizda |
| Buyurtmani kim yig‘adi | Uzum | Siz | Siz |
| Xaridorga kim yetkazadi | Uzum | Uzum | Siz |
| Sizning ishingiz | Tovarni omborga olib borish | Har bir buyurtmani o‘z vaqtida qabul qilish joyiga topshirish | Xaridor bilan bog‘lanish va o‘zingiz yetkazish |
| Qo‘shimcha xarajat | Saqlash, agar tovar sekin sotilsa | Qabul qilish joyigacha yo‘l | Yetkazib berish haqi tovar narxiga kiritilgan |
Qisqasi: FBO’da barcha ishni Uzum qiladi. FBS (fulfilment by seller) — tovarni siz saqlaysiz va yig‘asiz, Uzum yetkazadi. DBS (delivery by seller) — xaridorgacha hammasini o‘zingiz qilasiz.
Komissiya deyarli bir xil
Ko‘pchilik sxemani komissiyaga qarab tanlamoqchi bo‘ladi. Lekin Uzumning rasmiy jadvalida 5 088 ta toifa bor va ulardan 4 789 tasida FBO, FBS va DBS uchun komissiya foizi bir xil. Foizi farq qiladigan toifalar bor-yo‘g‘i 6 ta.
Yana muhim farq bor: ayrim toifalarni barcha sxemalarda sotish mumkin emas.
- 284 ta toifani FBO bo‘yicha sotish mumkin emas.
- 236 ta toifani FBS bo‘yicha sotish mumkin emas. Ularning ko‘pi — qurilish va ta’mirlash mollari, mebel, bog‘ va tomorqa tovarlari. Oziq-ovqatni FBS bo‘yicha sotish mumkin emas, sport ozuqalari bundan mustasno.
- 7 ta toifani DBS bo‘yicha sotish mumkin emas.
228 ta toifada esa faqat DBS orqali sotish mumkin — asosan qurilish mollari, mebel va bog‘ tovarlari.
O‘z toifangiz uchun foizni va qaysi sxemalarda sotish mumkinligini Uzum komissiyasi kalkulyatorida ko‘ring: toifani tanlang va sxemani almashtiring.
FBO: tovar Uzum omborida
Tovarni Toshkentdagi Uzum omboriga olib borasiz. Ombor MGT, SGT va KGT tovarlarni har kuni soat 06:00 dan 00:00 gacha qabul qiladi. Keyin Uzum o‘zi saqlaydi, yig‘adi va topshirish punktiga yoki xaridorga yetkazadi.
- Moderatsiyani kutish shart emas. Kartochka yaratilgach, yetkazib berishni darhol rasmiylashtirib, tovarni omborga yuborish mumkin. Moderatsiya tovar qabul qilingandan keyin bo‘ladi.
- Vaqtni oldindan band qilasiz. Har bir yetkazib berish uchun vaqt oralig‘i (taymslot) tanlanadi. Vaqtidan oldin yoki kech olib kelingan tovar qabul qilinmaydi. Vaqt oralig‘ini 3 martagacha o‘zgartirish mumkin, yetkazib berishni 48 soat oldin bekor qilsangiz, jarima olinmaydi.
- Qabul paytida sanab chiqiladi. Hujjatdagi miqdor yoki SKU haqiqiy tovarga mos kelmasa, har bir muammoli dona uchun 2 500 so‘m olinadi.
- Saqlash pullik bo‘lishi mumkin. Yangi tovar dastlabki 30 kun bepul saqlanadi, kiyim, poyabzal, aksessuarlar va ayrim boshqa toifalarda esa 60 kun. Keyin ham saqlash bepul bo‘ladi, agar qoldiq 60 kun ichida sotilib tugasa. Sekin sotilsa, har litr uchun kuniga 12–24 so‘m, bir dona uchun esa kuniga ko‘pi bilan 5 000 so‘m to‘laysiz.
O‘lcham bo‘yicha cheklov bor. Balandligi 50 sm gacha bo‘lgan tovarning tag qismi 120 × 80 sm dan katta bo‘lmasligi, og‘irligi esa 50 kg dan oshmasligi kerak. Balandligi kattaroq tovar KGT hisoblanadi va 200 sm gacha qabul qilinadi. Yana bir shart: 1 m³ ga sig‘adigan tovarlarning chakana narxi kamida 5 000 000 so‘m bo‘lishi kerak, yirik maishiy texnika bundan mustasno. Shu sababli arzon va katta hajmli tovarlar — yumshoq o‘yinchoqlar, yostiqlar, plastik idishdagi suv — sotuvga qabul qilinmaydi.
FBS: o‘z omboringiz, Uzum yetkazadi
Tovar sizda turadi. Buyurtma kelgach, uni yig‘asiz, qadoqlaysiz, yorliq yopishtirasiz va qabul qilish punktiga yoki Uzum omboriga olib borasiz. Xaridorgacha Uzum yetkazadi.
- Omborning ish jadvali. Kabinetda faqat bitta ombor yaratiladi, u haftasiga kamida 5 kun ishlashi kerak.
- Topshirish muddatini o‘zingiz tanlaysiz: o‘sha kuni, ertasi kuni yoki 2 kundan keyin — soat 16:00 gacha. Tez topshirsangiz, xaridorga yetkazish muddati qisqaroq ko‘rinadi, lekin kechiktirmaslik kerak.
- Buyurtmani 16 soat ichida tasdiqlang. Buning uchun «Yig‘ishga» tugmasini bosasiz.
- Jarimalar. Buyurtmani 24 soatdan keyin bekor qilsangiz yoki vaqtida olib kelmasangiz, buyurtma summasining 9% miqdorida jarima solinadi: jarima kamida 10 000, ko‘pi bilan 360 000 so‘m bo‘ladi. Yetkazish muddatini 1 kunga uzaytirish uchun jarima — 2,5%, 5 000 dan 100 000 so‘mgacha.
- Reyting. Reyting 80% dan pastga tushsa va sizda 10 ta buyurtma bo‘lsa, tovarlar FBS’dan olib tashlanadi va 3 kunga bloklanadi.
Ko‘pchilik qabul qilish punktlari faqat kichik o‘lchamli (MGT) va bir buyurtmada 6 kg gacha bo‘lgan tovarlarni qabul qiladi, kattaroq buyurtmani esa omborga olib borasiz. Buyurtma summasi 1 000 000 so‘mdan oshmasa, Uzum Tezkor kuryerini chaqirishingiz mumkin: u tovarni sizdan olib, qabul qilish punktiga yoki omborga eltadi.
DBS: o‘zingiz yetkazasiz
Tovarni saqlash, yig‘ish va xaridorga yetkazish — hammasi sizda. Uzum tovaringizni vitrinada ko‘rsatadi va buyurtmani qabul qiladi.
- Hududni o‘zingiz tanlaysiz. Butun O‘zbekiston yoki ayrim viloyatlar. Tovarni faqat shu hududlardagi xaridorlar ko‘radi.
- Yetkazish muddati — 1 kundan 5 kungacha. Uzoqroq muddat kerak bo‘lsa, qo‘llab-quvvatlash xizmatiga yozasiz.
- Yetkazib berish narxi — tovar narxi ichida. Alohida «yetkazib berish narxi» maydoni yo‘q, xaridordan yetkazish uchun pul so‘rash mumkin emas.
- Xaridor bilan o‘zingiz gaplashasiz. Buyurtma kelgach, birinchi ish kunida qo‘ng‘iroq qiling yoki yozing.
- Jarima shartlari qattiqroq. 12 soat ichida bekor qilsangiz — jarima yo‘q, undan keyin 3% dan 9% gacha jarima solinadi. Kechikish qancha uzoq bo‘lsa, jarima shuncha ko‘p. Reyting 95% dan pastga tushsa — ogohlantirish, 89% dan pastga tushsa va 10 ta buyurtma bo‘lsa — 3 kunga bloklanadi.
Xaridor tovarni 10 kun ichida qaytarishi mumkin. Tovar shunchaki yoqmasa, qaytarish uchun yo‘l haqini xaridor to‘laydi. Tovar nuqsonli bo‘lsa, yo‘l haqini sotuvchi to‘laydi.
Sxemalarni birga ishlatish
Bitta tovarni bir vaqtda FBO, FBS va DBS bo‘yicha sotish mumkin. Kartochka bitta bo‘ladi: har bir sxema uchun alohida kartochka ochib bo‘lmaydi. Sxemani kartochka yaratilgach, omborni sozlash paytida tanlaysiz.
- Vitrinada avval FBO qoldig‘i ko‘rinadi. U tugasa — FBS yoki DBS qoldig‘i.
- Xaridor FBS ham, DBS ham yetkaziladigan hududda bo‘lsa, DBS qoldig‘i va muddati ko‘rsatiladi.
- FBS va DBS qoldiqlari birga hisoblanadi.
Bu qulay: asosiy tovarni FBO’da saqlaysiz, ombordagi qoldiq tugaganda esa savdo o‘z omboringizdan davom etadi.
Yana bir sxema bor — EDBS. Unda savdo Uzum ishtirokisiz amalga oshadi, bu sxema faqat ayrim toifalarda ishlaydi va uni boshqa sxemalar bilan bir yuridik shaxs nomidan birga ishlatib bo‘lmaydi. Yangi sotuvchiga u kerak emas.
Yangi sotuvchi uchun qaysi biri ma’qul?
- Toshkentdasiz, tovar kichik va tez sotiladi. FBO. Har bir buyurtma bilan yugurmaysiz, xaridor buyurtmani ertasi kuni topshirish punktidan oladi, qoldiq 60 kun ichida sotilsa, saqlash bepul.
- Tovar turlari ko‘p, har biridan oz miqdorda, sotuv hajmi hali noma’lum. FBS. Omborga ko‘p miqdorda tovar olib bormaysiz, tovar sotilmasa ham saqlash uchun to‘lamaysiz. Lekin har kuni buyurtmalarni vaqtida topshirishga tayyor bo‘ling.
- Tovaringiz katta yoki og‘ir bo‘lsa, yoxud o‘z kuryeringiz bo‘lsa. DBS. Mebel, qurilish mollari va bog‘ tovarlarining ko‘p toifalari uchun bu yagona yo‘l.
Qaysi sxemani tanlasangiz ham, savdo kartochkadan boshlanadi. Uni qanday to‘ldirishni Uzum Marketda kartochka yaratish maqolasidan bilib oling. Hali kabinet ochmagan bo‘lsangiz — Uzumda sotuvchi bo‘lish maqolasidan boshlang.
Ko‘p so‘raladigan savollar
FBO bilan FBS’ning farqi nimada?
FBO’da tovar Uzum omborida turadi va buyurtmani Uzum yig‘adi. FBS’da tovar sizda turadi: har bir buyurtmani o‘zingiz yig‘ib, qabul qilish joyiga topshirasiz, xaridorga esa Uzum yetkazadi.
Qaysi sxemada komissiya kamroq?
Ko‘p toifalarda farq yo‘q: Uzum jadvalidagi 5 088 ta toifadan 4 789 tasida komissiya foizi uchala sxemada bir xil. O‘z toifangizdagi komissiya foizini komissiya kalkulyatorida tekshiring.
FBS bo‘yicha oziq-ovqat sotish mumkinmi?
Yo‘q, oziq-ovqatni FBS bo‘yicha sotish mumkin emas. Sport ozuqalari bundan mustasno.
Bitta tovarni FBO va FBS bo‘yicha birga sotish mumkinmi?
Ha, kartochka bitta bo‘ladi. Vitrinada avval FBO qoldig‘i ko‘rinadi, u tugasa — FBS qoldig‘i.
FBO’da saqlash qancha turadi?
Yangi tovar 30 kun, ayrim toifalarda 60 kun bepul saqlanadi. Keyin qoldiq 60 kun ichida sotilib tugasa, saqlash bepul; sekinroq sotilsa, har litr uchun kuniga 12–24 so‘m to‘laysiz.
DBS’da yetkazib berish uchun xaridordan pul olsa bo‘ladimi?
Yo‘q. Yetkazib berish narxi tovar narxiga kiritilishi kerak, xaridordan alohida pul so‘rash mumkin emas.
Kartochkani tezroq tayyorlash mumkinmi?
Mahsulot rasmini Tovarchi botga yuboring: u 2 daqiqada 3:4 formatdagi asosiy rasm, infografika, o‘zbekcha va ruscha nom hamda tavsif tayyorlaydi. 3 ta kartochka bepul.
Boshqa qo‘llanmalar
- Uzum Market uchun rasm talablari (2026)Uzum sotuvchilari qo‘llanmasidagi rasm talablari oddiy tilda: format, o‘lcham, fon, infografika va taqiqlangan so‘zlar. Rasmingizni shu sahifada bepul tekshiring.
- Uzum Marketda tovar kartochkasini yaratish: 10 qadamUzum’da tovar kartochkasi qanday yaratiladi: toifa, nom, tavsif, xususiyatlar, SKU, MXIK, narx va o‘lchamlar. Uzum qo‘llanmasi asosida, oddiy tilda. Nomni shu sahifada bepul tekshiring.
- Uzum komissiyasi 2026: qancha ushlanadi va sizga qancha qoladiUzum sotuvchidan qancha pul ushlab qoladi: toifa bo‘yicha komissiya, logistika, saqlash va pul yechish to‘lovi. Uzumning rasmiy jadvallari asosida ishlaydigan bepul kalkulyator.
- Ozon’da O‘zbekistondan qanday sotish mumkinOzon’da O‘zbekistondan qanday sotish mumkin: kimlar sotishi mumkin, ro‘yxatdan qanday o‘tish, FBO va FBS, komissiya va logistika tariflari so‘mda. Ozon’ning rasmiy tariflari asosidagi kalkulyator.
- Wildberries’da O‘zbekistondan turib qanday sotish mumkinO‘zbekistondan turib Wildberries’da qanday sotish mumkin: kim ro‘yxatdan o‘ta oladi, 7 000 so‘mlik to‘lov, sotuv modellari, Rossiyaga sotish qoidalari va komissiya kalkulyatori.
- Uzum Marketda kartochka bloklandi: sababini topish va tuzatishUzum’da kartochka yoki SKU bloklansa, sabab qayerda ko‘rinadi va nima qilish kerak: rasm, matn, o‘lchamlar, takroriy kartochkalar va omborga oid holatlar. Uzum qo‘llanmasiga ko‘ra, hammasini oddiy tilda tushuntiramiz.
- Uzum Marketda sotuvchi bo‘lish: ro‘yxatdan o‘tishdan birinchi sotuvgachaUzum Marketda kim sotuvchi bo‘la oladi, qanday hujjatlar kerak, soliq saytida nimalar qilish kerak va kabinet qachon faollashadi. Uzum qo‘llanmasi asosida tayyorlangan qadam-baqadam yo‘riqnoma.
- Uzum Marketda kartochka yasash narxi: o‘zingiz, dizayner yoki sun’iy intellektUzum Market uchun kartochka yasash narxi: o‘zingiz qilsangiz, dizaynerga bersangiz yoki sun’iy intellekt xizmatidan foydalansangiz. Xizmatlarning rasmiy narxlari va bitta mahsulotga hisob.
Telefondagi rasmdan — tayyor kartochka
Rasm yuboring: bot fonni tozalaydi, 3:4 formatga keltiradi, infografika hamda o‘zbek va rus tilida nom va tavsif yozadi. Natija sizning fotongiz bilan solishtiriladi. 3 ta kartochka bepul.
Telegramda bepul sinashManba: Uzum sotuvchilar qo‘llanmasi, 8-bo‘lim «FBS», Uzum sotuvchilar qo‘llanmasi, 9-bo‘lim «DBS», Uzum sotuvchilar qo‘llanmasi, 6-bo‘lim (FBO: yetkazib berish va saqlash), Uzum sotuvchilar qo‘llanmasi, 2 va 10-bo‘limlar, Uzum komissiyalari jadvali. Tekshirildi: 02.10.2026.